Koşma nedir anlamı tanımı örnek Koşmalar

Koşma

Koşma sözcüğü koşmak mastarının türevidir. İlave etmek, yapıştırmak anlamında kullanılır. Edebiyatımızda on bir hecelik dörtlüklerden oluşan ve özel bir uyak ölçüsü olan bir türdür. Türk halk şiirinin en yaygın türüdür. Hece ölçüsünün 6+5=11 ya da 4+4+3=ll’li kalıbı kullanılır. Ko­nuları bakımından koşmanın kişi ve doğa güzelliğini övenine “güzelleme”, yiğitlik konusunu işleyenine “koçaklama”, bir kişi ya da toplumun kötü yönlerini eleştirenlere “taşlama”, yasla ilgili olanlarına “ağıt” adı verilmektedir. Koşmanın ken­disine has ezgisi vardır. Koşmalarda dörtlük sayısı genellikle 3′ten az 12′den fazla olmaz. Klasik koşmanın kafiye şeması xaxa, bbba,ccca şeklindedir.

Sazım

 

Ben gidersem sazım sen kal dünyada,

Gizli sırlarımı aşikar etme.

Lâl olsun dillerin söyleme yâda,

Garip bülbül gibi ah ü zâr etme.

 

Gizli defterimi sana anlattım,

Çalıştım sesimi sesine kattım,

Bebe gibi kollarımda yaylattım,

Hayal-i hatır et, beni unutma.

 

Aşık Veysel

 

 

—————————————–

 

Evvel sen de yücelerden uçardın

Şimdi enginlere mi indin gönül

Derya deniz dağ taş demez aşardın

Kara menzilin aldın mı gönül

 

Yiğitliğim elden gitti yel gibi

Damağımda tadı kaldı bal gibi

Hoyrat eli değmiş gonca gül gibi

Bozulmuş bağlara döndün mü gönül

 

Hasta oldun yastığını istersin

Kadir Mevlâ’m sağlığını göstersin

Cennet-i Âlâ’dan bir köşk dilersin

Boynunun farzını aldın mı gönül

 

Karacaoğlan der söyle sözünü

Hakk’a teslim eyle kendi özünü

Nâs içinde karalama yüzünü

Yolun doğrusunu buldun mu gönül

 

Karacaoğlan

 

KOŞMA

Yiğidin eyisini nerden bileyim

Yüzü güleç, kendi yaman olmalı

Kasavet serine çöktüğü zaman

Gönlünün gâmını alan olmalı

 

Benim sözüm yiğit olan yiğide

Yiğit olan muntazırdır öğüde

Ben yiğit isterim fırka dağında

Yiğidin başında duman olmalı

 

Yiğit olan yiğit kurt gibi bakar

Düşmanı görünce ayağa kalkar

Kapar mızrağını meydana çıkar

Yiğidin ardında duran olmalı

 

Sâfi güzel olan, şol bazı kötü

Yiğidin densizi ey’olmaz zati

Gayet durgun ister silahı atı

Yiğit el çekmeyip viran olmalı

 

Karacaoğlan der ki çile çekilmez

Hozan tarlalara sümbül ekilmez

Sak yabancı ile başa çıkılmaz

İçinden sıdk ile yanan olmalı 

Yorumunuz için teşekkürler